Oké dan.
Om het een en ander inzichtelijk te maken moet ik even omschrijven hoe de dynamo werkt en waar en waarom het fout kan gaan. Omwille van de eenvoud zal ik het hier over de boordcomputer hebben i.p.v. ECU of BCM en zal ik het over 12 Volt hebben i.p.v. een Voltage tussen de 13.8 en 14.4 Volt.
Als we het vroeger hadden over een dynamo, dan hadden we het over een dynamo met een vaste magneet, met daarbinnen of langs lopend een as met daarop aangebracht de wikkelingen. Door de as (rotor) hard rond te draaien werden de elektronen (inductief) in één richting door de wikkelingen getrokken waardoor er een spanning ontstond welke na het aansluiten op een belasting een elektronenstroom leverde die de arbeid verrichte door b.v. een lamp te laten branden.
Maar er is inmiddels veel veranderd. Alhoewel het principe het zelfde is gebleven, hebben tegenwoordige dynamo’s geen vaste magneten meer en werken nu met een elektromagneet. De wikkelingen zijn nu onbeweeglijk gemonteerd in de behuizing en de magneet is het onderdeel dat in het midden daarvan nu draait. Op vernuftige wijze heeft men van de as waar de poelie op zit gemonteerd tevens de elektromagneet weten te maken. Dit gaat als volgt:
Op de dynamo zit een 2-polige stekker.
Pin 1 heet de “D+” en is bij de Corsa aangesloten met een blauw/witte draad.
Pin 2 (als deze überhaupt aangesloten is) heet “L” en is met een zwart/witte draad aangesloten.
Als men de contactsleutel omdraait en in stand twee beland, wordt de boordcomputer van spanning/stroom voorzien waarna deze de nodige voorbereidingen treft voor het opstarten. Onder andere zal de boordcomputer 12 Volt via pin 1 naar de wikkelingen van de dynamo sturen (accu-lampje op het dashboard gaat aan). Hierdoor ontstaat er een magnetisch veld welke de as van de dynamo verandert in een magneet.
(denk maar aan het bekende proefje door een staafje te omwikkelen met draad alwaar men een batterij op aansluit, waardoor ineens spijkertjes blijven kleven aan het staafje)
Door nu de sleutel door te draaien naar de START-positie begint de motor te draaien, waardoor de as van de dynamo meedraait (door de poelie) en zo zelf een stroom opwekt in de wikkelingen van de dynamo. De dynamo schakelt daarna intern over naar zijn eigen opgewekte stroom om de as van 12 Volt te voorzien, waarna er op pin 1 (van nu af D+ geheten) ook 12 Volt komt te staan. De boordcomputer detecteert dit doordat er ineens geen potentiaal meer bestaat tussen de dynamo en zijn aansluiting op D+. Er loopt dus geen stroom meer als van beide kanten 12 Volt wordt aangeboden en de boordcomputer weet dan dat de dynamo in “self sustaining” mode is beland (accu-lampje op het dashboard gaat uit) en de motor begint werkelijk te draaien.
In omgekeerde richting: De contactsleutel wordt teruggedraaid, de boordcomputer verliest zijn voedingsspanning en de motor valt uit omdat alle systemen die de boordcomputer bestuurde niet meer aangestuurd (kunnen) worden.
Althans, zo werkt het als je een dynamo hebt die de fabriek heeft goedgekeurd als passend op de auto. Maar daar schort het wel eens aan. De goedkope merken hebben niet altijd de zelfde interne schakelingen als de originele fabrieks-dynamo. Er zijn een aantal vervangende dynamo’s die de D+ keihard op de B+ (de dikke rode kabel van de dynamo naar de accu toe) gekoppeld hebben zitten. De ontwerpers hebben in die jaren niet kunnen voorzien dat dit te gebeuren stond en hebben de in/uitgang van de boordcomputer naar D+
nooit beveiligd hiertegen. Men moet gedacht hebben, “een beetje extra 12 Volt op deze poort kan juist geen kwaad, want als de motor stopt, valt de dynamo stil en staat er weer 0 Volt op D+”. NIET DUS!
Dus als je per ongeluk zo’n vervangend type in je auto hebt gemonteerd, gaat het uitzetten van de motor als volgt:
De startsleutel wordt naar 0 gedraaid en uit het slot genomen. De voedingsspanning naar de boordcomputer wordt daardoor onderbroken. Maar de boordcomputer merkt dat helemaal niet op, want hij wordt inmiddels ook via D+ van voeding voorzien. Dit heet “backfeeding” en de boordcomputer blijft daardoor vrolijk alles netjes tot op de milliseconde regelen zodat de motor maar zo netjes mogelijk blijft lopen.
Maar dit treed op bij goedkope VERVANGENDE dynamo’s. De dynamo die jij hebt is fabrieks-origineel. Hoe kan het dan dat deze exact de zelfde fout lijkt te genereren?
De spanningsregulator in de originele dynamo kan door ouderdom/weer en wind/pekel/water etc. intern doorslaan waardoor in dat geval de D+ direct aan de B+ gekoppeld wordt en daardoor exact het zelfde euvel vertoont, alleen via een andere weg. (Jou 2de dynamo van de sloop vertoonde ongelukkigerwijs het zelfde euvel) Daarbij wordt jouw spanningsregulator nog eens extra belast omdat het hogere stromen genereert. (100 Ampère ten opzichte van mijn 70 Ampère dynamo omdat mijn Corsa fabrieksruit geen airco had)
Om dit te verhelpen heb je 3 opties:
Optie 1:
Plaats een 1N4007 diode achter de stekker op Pin 1 (D+) [met het streepje op de diode naar de stekker toe gekeerd] zodat er geen stromen kunnen lopen van de dynamo naar de boordcomputer. De werking blijft het zelfde en de boordcomputer zal geen fouten genereren want hij ziet (door de diode heen) het potentiaal op D+ gelijk verdwijnen en zal aannemen dat de dynamo nu zelf draait. Kosten €0,10 Euro.
Optie 2:
(ik denk de beste) Vervang de spanningsregulator achterop de dynamo. Hiermee hef je niet alleen de fout op, maar voorzie je tevens de dynamo van nieuwe koolborstels, die zitten namelijk in de regulator. Het lijkt mij een stuk lekkerder te rijden (gevoelsmatig) als je weet dat alles weer echt goed werkt. Kosten: €27,- Euro.
Hier de link naar de juiste spanningsregulator:
Je kunt hiermee ook je originele dynamo gedeeltelijk reviseren en in een keer de dynamo's uitwisselen.
Optie 3:
(de duurste) Koop een gereviseerde BOSCH 0 124 425 021 dynamo. Daarmee kun je ook weer 20 jaar sturen, maar daar hangt wel een prijskaartje aan van boven de €150,- Euro.
